GRANICE PRAWNE ORAZ GRANICE USTALONE UPRZEDNIO W EWIDENCJI GRUNTÓW

W ewidencji gruntów i budynków (katastrze) funkcjonują dwa rodzaje granic: granice ujawnione uprzednio w ewidencji gruntów oraz granice ustalone według stanu prawnego nieruchomości (granice prawne). Te pierwsze zostały pomierzone podczas ustalania stanu władania przy zakładaniu ewidencji gruntów w latach 1956–1970. Nie są to granice, które wyznaczają w terenie zasięg prawa własności do nieruchomości, gdyż ustalenie ich przebiegu polegało na pomiarze stanu użytkowania na gruncie, zgodnie ze wskazaniami zainteresowanych stron, bez obowiązku okazywania dokumentów potwierdzających prawo własności, a tylko usankcjonowanych podpisem w protokole. Są to jednak granice rejestrowane i uwidocznione w operacie ewidencji gruntów i budynków. Jakość pomiaru tych granic oraz ich dokładność budzi szereg wątpliwości, w tym moich lecz cóż taki był czas i taki funkcjonował system w kraju.

Granice prawne nieruchomości natomiast to jednoznacznie określone w terenie granice, ustalone w toku postępowania geodezyjno-administracyjnego albo sadowego, zakończonego ostateczną decyzją administracyjną lub prawomocnym orzeczeniem sadowym, które zostały wydane w wyniku przeprowadzenia rozgraniczenia nieruchomości, podziału nieruchomości, scalenia i podziału nieruchomości, scalenia i wymiany gruntów, wywłaszczenia nieruchomości, jak również w wyniku innych prac geodezyjnych mających na celu założenie, aktualizację czy modernizację operatu ewidencyjnego, poprzedzonych protokolarnym ustaleniem granic nieruchomości.

Ustalenie przebiegu granic prawnych nieruchomości jest bardzo istotne z uwagi na ochronę prawa własności. Te granice określają na gruncie zasięg prawa własności w stosunku do sąsiadujących ze sobą nieruchomości.

Z moich obserwacji wynika, że część z geodetów uprawnionych niestety uznaje, że podczas podziału geodezyjnego nieruchomości czyli podziału działki w trybie ustawy o gospodarce nieruchomościami Wójt zatwierdzając projekt podziału zatwierdza również granice zewnętrzne. Nic bardziej mylnego, otóż wyobraźmy sobie najprostszy projekt podziału działki o kształcie prostokąta z linią projektową dzielącą działkę na dwie równe połowy, oznaczoną w projekcie granicą (linią) koloru czerwonego. Drodzy Czytelnicy: chcę przypomnieć tym z Państwa, którzy mają wątpliwości, że podczas podziału działki administracyjnie zatwierdzana jest wyłącznie granica projektowa – ta „czerwona”, ustalona w tym postępowaniu administracyjnym, natomiast granice zewnętrzne są tylko i wyłącznie odtwarzane z dokumentów istniejących, ustalonych lub ujawnionych w ewidencji w innych procedurach.

Przebieg granic odtwarza się na gruncie z zachowaniem odpowiednich technicznych standardów dokładnościowych na podstawie dokumentów przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w trybie art. 39 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, czyli w procedurze wznowienia znaków granicznych lub wyznaczenia punktów granicznych.

Comments

  1. Tadeusz

    Proszę o udzielenie odpowiedzi. Czy materiały zgromadzone w zasobach a dotyczące przebiegu granic ( położenia punktów granicznych ) wykonane zgodnie z przepisami prawno technicznymi obowiązującymi w dacie ich wykonania i posłużyły do odnowy EGiB zakończonej ostateczną decyzją administracyjną, ale niespełniające obecnych standardów technicznych wykonywania pomiarów sytuacyjno wysokościowych – np. brak kontrolnego pomiaru, wyznaczane metodą przedłużeń , mogą obecnie posłużyć do postępowania rozgraniczeniowego.

    1. Post
      Author
      Marta Korona

      Tak. Jak najbardziej, a nawet mogą stanowić ich podstawę (tu chodzi o miary liczbowe). Art. 31 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne reguluje jakie dokumenty się wykorzystuje. Przepisem wykonawczym do rozgraniczeń jest rozporządzenie ministrów MSWiA oraz RiGŻ z 1999 w sprawie rozgraniczania nieruchomości.
      W skrócie Panu wyjaśnię, że fundamentalnymi dokumentami są szkice z pomiarów bezpośrednich z powstania ewidencji. Oczywiście upoważniony geodeta przez Wójta/Burmistrza lub Prezydenta wszystkie dokumenty analizuje i na podstawie wyników tych analiz decyduje o kolejnych czynnościach. Postępowanie rozgraniczeniowe jest specyficzne….i przy ustalania granic bierze się pod uwagę znaki i ślady graniczne, mapy oraz inne dokumenty. Fundamentalnym dokumentem są szkice i protokoły graniczne, jeśli takie są, mapy lecz mapy powstawały na podstawie danych ze szkiców dlatego w tak delikatnych sprawach należy sięgnąć do podstaw – źródeł. Należy sięgnąć nawet do dokumentacji sprzed odnowy EGiB i zweryfikować to w kontekście odnowy.

    1. Post
      Author
  2. Tadeusz Krzywulski

    Pani Marto.
    Chciałbym uzyskać Pani opinię o opinii biegłego sądowego którą sporządził na zlecenie sądu do prowadzonej sprawy o rozgraniczenie nieruchomości.

    Szczególnie, czy biegły mógł, materiały z odnowy egib z roku 1976-79 zatwierdzonej ostateczną decyzją administracyjną, zakwestionować z powodu ich niezgodości z obecnie obowiązującymi standardami.
    Materiały te były podstawą rozgraniczenia w trybie administracyjnym oraz w postępowaniu modernizacyjnym egib.
    Szkic oraz zarys pomiarowy granic posiadają dane liczbowe na podstawie których można wskazać jak powinna przebiegać granica.
    Jeżeli byłaby Pani skłonna ocenić te opinię to byłbym wdzięczny i na podany adres e-mail prześlę opinię biegłego. Chodzi mi o takie spojrzenie które ma cechę obiektywizmu połączonego z wiedzą, co da mi możliwość oceny moich zastrzeżeń do tej opinii.

    Jeżeli nie to czy może pani , po uprzednim otrzymaniu, ocenić te dwa dokumenty – szkic oraz zarys pomiarowy i wskazać czy na podstawie tych dokumentów da się wyznaczyć przebieg granicy.

    1. Post
      Author
      Marta Korona

      W pierwszej kolejności chcę zwrócić uwagę na to, że mam wątpliwości co do tego czy „odnowa egib z roku 1976-79” była zatwierdzana ostateczną decyzją administracyjną? Natomiast co do kwestii zgodności z obowiązującymi standardami to zapewne dane z tamtego okresu nie spełniają obowiązujących standardów, choćby ze względu na atrybuty punktów granicznych z wymaganą dokładnością. Na tamten czas obowiązywały inne standardy proszę Pana, co nie stoi na przeszkodzie wykorzystania takiego dokumentu jako wiarygodnego. Ocena tego dokumentu należy do Wykonawcy pracy geodezyjnej, w tym przypadku do biegłego sądowego geodety. Jeśli chodzi o szkic oraz zarys to proszę mieć na względzie to, że przy pomiarach szkic jest dokumentem fundamentalnym, natomiast zarys pomiarowy jest dokumentem wtórnym. Oczywiście te dwa dokumenty powinny być ze sobą spójne lecz jeśli chodzi o hierarchię ważności to szkic stanowi wyższą klasę dokumentu w mojej ocenie, ponieważ jest dokumentem z bezpośredniego pomiaru, natomiast wykonując zarys pomiarowy ktoś mógł zrobić błąd pisarski etc.
      Niestety abym mogła wykonać to, o co mnie Pan prosi to musiałabym sama taką opinię sporządzić w sposób profesjonalny bo tylko tak można postąpić, jednak takich usług nie prowadzę, a w związku z tym nie mogę Panu pomóc.
      Niemniej jednak wyjaśniam, że każdy biegły geodeta zobowiązany jest do przeprowadzenia analizy materiałów PZGiK – państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, na podstawie której może przystąpić do dalszych czynności.
      Organem oceniającym poprawność wykonania pracy geodezyjnej jest Wojewoda w takich przypadkach.

  3. Tadeusz Krzywulski

    Szanowna Pani Marto.
    Jeżeli biegły sądowy w opinii stwierdza ” 4. Pomiary geodezyjne. Po zakończeniu oględzin biegły wraz z pomocnikiem dokonali geodezyjnych pomiarów kontrolnych punktów wskazanych przez właścicieli w rejonie spornej granicy oraz innych niezbędnych szczegółów terenowych. Na podstawie dokonanych pomiarów biegły sporządził mapy na których pokazał sytuację w dniu oględzin…”.
    Pytanie. Czy biegły miał obowiązek zgłosić wykonanie pracy geodezyjnej.

    1. Post
      Author
      Marta Korona

      Tak. Biegły geodeta, jako Wykonawca pracy geodezyjnej miał obowiązek zgłosić pracę geodezyjną. Ważnym elementem jest opinia dla sądu. Wyjaśniam, że sama opinia nie podlega uwierzytelnianiu, t.j. opatrzeniu stosownymi dokumentami. Natomiast dokumentacja geodezyjna na potrzeby postępowania sądowego w świetle obowiązujących przepisów powinna być opatrzona stosownymi klauzulami starosty lub prezydenta miasta. A w związku z tym aby taka dokumentacja była opatrzona stosownymi klauzulami to przepisy obligują biegłego geodetę do zgłoszenia pracy geodezyjnej, a po jej wykonaniu zgłoszenia o zakończeniu prac i przekazania stosownej dokumentacji do zasobu. Reasumując, jeśli załączniki do opinii biegłego nie posiadają pieczęci urzędowych to taka opinia jest do podważenia, natomiast biegły sądowy naraża się m.in. na odpowiedzialność dyscyplinarną i cywilną.

    2. Post
      Author

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *